Thủ tướng Lê Minh Hưng: Chấm dứt tư duy "làm cho có" trong phát triển KHCN

Việc phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo hiện nay đòi hỏi sự thực chất, quyết liệt, tuyệt đối không chấp nhận tư duy làm đối phó hay chạy theo thành tích hời hợt.

Tại phiên họp lần thứ ba năm 2026 của Ban Chỉ đạo Chính phủ về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã đưa ra những chỉ đạo thẳng thắn, mang tính răn đe đối với tình trạng làm việc hình thức trong bộ máy quản lý.

Siết chặt kỷ cương: Kết quả thực chất là thước đo năng lực cán bộ

Một trong những điểm nhấn quan trọng nhất trong kết luận của Thủ tướng là việc gắn trách nhiệm cá nhân của người đứng đầu. Không còn những báo cáo màu hồng, Thủ tướng nhấn mạnh người đứng đầu các bộ, ngành, địa phương phải trực tiếp lãnh đạo và chịu trách nhiệm hoàn toàn trước Chính phủ về hiệu quả triển khai.

Đáng chú ý, từ năm 2026, kết quả thực hiện Nghị quyết 57 và Đề án 06 sẽ không còn là những mục tiêu chung chung mà trở thành tiêu chí cứng để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của lãnh đạo. Đây là bước đi quyết liệt nhằm loại bỏ tư duy “đối phó”, buộc các đơn vị phải chuyển từ tư duy quản lý sang tư duy phục vụ và tạo ra giá trị thực cho xã hội.

Những con số ấn tượng và định hướng chiến lược 2026

Nhìn lại bức tranh tổng thể, lĩnh vực khoa học công nghệ (KHCN) và chuyển đổi số (CĐS) của Việt Nam đã có những bước tiến đáng ghi nhận. Cụ thể:

• Phê duyệt 10 nhóm công nghệ chiến lược trọng điểm và 30 sản phẩm công nghệ chiến lược.
• Số lượng công bố quốc tế tăng trưởng 11,3%, cho thấy năng lực nghiên cứu đang được nâng cao.
• Doanh thu lĩnh vực công nghệ số tính riêng tháng ⁴⁄₂₀₂₆ ước đạt 24 tỉ USD, khẳng định tiềm năng kinh tế số khổng lồ.

Tuy nhiên, để duy trì đà tăng trưởng này, Thủ tướng yêu cầu tập trung phát triển đồng bộ hạ tầng số. Trong đó, kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI) được xác định là hạt nhân, là trọng tâm của chiến lược chuyển đổi số quốc gia, nhằm tối ưu hóa quản trị công và tạo điều kiện thuận lợi nhất cho doanh nghiệp.

Quyết liệt cải cách hành chính và làm sạch dữ liệu

Để chuyển đổi số không bị nghẽn, Thủ tướng yêu cầu xử lý dứt điểm các nhiệm vụ quá hạn ngay trong tháng ⁵⁄₂₀₂₆. Việc xây dựng, kết nối và “làm sạch” dữ liệu quốc gia phải có thời hạn cụ thể, tránh tình trạng dữ liệu rời rạc, thiếu đồng bộ.

Về mặt vận hành, Bộ Công an được giao trọng trách đảm bảo Cổng dịch vụ công quốc gia và hệ thống giải quyết thủ tục hành chính (TTHC) các cấp phải hoạt động ổn định, liên thông và vận hành thông suốt từ tháng ⁵⁄₂₀₂₆. Song song đó, Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ rà soát lại Kiến trúc Hệ thống thông tin giải quyết TTHC để đảm bảo sát với thực tiễn, tránh việc xây dựng hệ thống đồ sộ nhưng không thể sử dụng.

Tháo gỡ nút thắt về nguồn lực và cơ chế tài chính

Một vấn đề nan giải trong phát triển KHCN thường nằm ở cơ chế chi tiêu. Để tháo gỡ, Bộ Khoa học và Công nghệ phối hợp cùng Bộ Tài chính khẩn trương ban hành định mức kinh tế - kỹ thuật và hướng dẫn lập dự toán chi phí cho các lĩnh vực mới như: điện toán đám mây, AI, dữ liệu số và các nền tảng số. Việc cụ thể hóa định mức tài chính sẽ giúp các đơn vị tự tin triển khai mà không lo ngại rủi ro pháp lý về sau.

Góc nhìn chuyên gia: Việc Thủ tướng yêu cầu định lượng hóa kết quả triển khai KHCN vào đánh giá cán bộ cho thấy một sự thay đổi về tư duy quản lý: Từ quản lý hành chính sang quản lý theo mục tiêu (KPIs). Khi AI và dữ liệu số trở thành “xương sống” của nền kinh tế, việc chậm trễ hoặc làm đối phó không chỉ là thiếu sót về hành chính mà là sự tụt hậu về năng lực cạnh tranh quốc gia.

Liệu việc siết chặt kỷ cương này có tạo ra một cú hích thực sự cho các dự án công nghệ đang dậm chân tại chỗ? Hãy cùng theo dõi và chia sẻ góc nhìn của bạn ở phần bình luận.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Tiêu chí nào được dùng để đánh giá người đứng đầu từ năm 2026?Kết quả thực hiện Nghị quyết 57 và Đề án 06 sẽ là tiêu chí chính để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của người đứng đầu các bộ, ngành, địa phương.

Trọng tâm của chuyển đổi số quốc gia hiện nay là gì?Trọng tâm là phát triển kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI), đồng thời xây dựng hạ tầng số đồng bộ và chia sẻ dữ liệu thông suốt.

Thời hạn hoàn thành các nhiệm vụ quá hạn và vận hành Cổng dịch vụ công quốc gia là khi nào?Thủ tướng yêu cầu hoàn thành dứt điểm các nhiệm vụ quá hạn và đưa Cổng dịch vụ công quốc gia vào vận hành ổn định, thông suốt trong tháng ⁵⁄₂₀₂₆.

Câu hỏi thường gặp

Tiêu chí nào được dùng để đánh giá người đứng đầu từ năm 2026?

Kết quả thực hiện Nghị quyết 57 và Đề án 06 sẽ là tiêu chí chính để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của người đứng đầu các bộ, ngành, địa phương.

Trọng tâm của chuyển đổi số quốc gia hiện nay là gì?

Trọng tâm là phát triển kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI), đồng thời xây dựng hạ tầng số đồng bộ và chia sẻ dữ liệu thông suốt.

Thời hạn hoàn thành các nhiệm vụ quá hạn và vận hành Cổng dịch vụ công quốc gia là khi nào?

Thủ tướng yêu cầu hoàn thành dứt điểm các nhiệm vụ quá hạn và đưa Cổng dịch vụ công quốc gia vào vận hành ổn định, thông suốt trong tháng ⁵⁄₂₀₂₆.